Ερώτηση βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. με πρωτοβουλία της Ρ. Δούρου
Κυβερνητική σιωπή για τα σοβαρά θέματα που θέτει για τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα και συμφέροντα, η είσοδος, ως πλειοψηφικού μετόχου, της γαλλικής εταιρίας Meridiam, που διατηρεί στενές σχέσεις με την Τουρκία, στην Great Sea Interconnector, η οποία έχει αναλάβει την υλοποίηση του μεγάλου έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου. Ένα έργο, στο οποίο, ως γνωστόν, αντιτίθεται η Τουρκία στη βάση του παράνομου, αναθεωρητικού δόγματος της “Γαλάζιας Πατρίδας”, έχοντας αποτρέψει την πόντιση του ηλεκτρικού καλωδίου στην Κάσο πριν από δύο χρόνια.
Στο πλαίσιο αυτό, οι “δουλειές” της Meridiam με την Τουρκία, πχ εμφανίζεται εσχάτως ενδιαφερόμενη για την ιδιωτικοποίηση των δικαιωμάτων εκμετάλλευσης των δύο εμβληματικών γεφυρών του Βοσπόρου, δημιουργούν σειρά εύλογων αλλά αναπάντητων από την κυβέρνηση, ερωτημάτων ως προς την προστασία των κυριαρχικών δικαιωμάτων και των συμφερόντων της Ελλάδας.
Συγκεκριμένα στην ερώτησή τους προς τους Υπουργούς Εξωτερικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με πρωτοβουλία της προέδρου της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ., Ρένας Δούρου, οι βουλεύτριες και βουλευτές του κόμματος ζητούν αναλυτική ενημέρωση των όρων που συμφωνήθηκαν μεταξύ ΑΔΜΗΕ και της Meridiam, κάτι που ζητά και το ΑΚΕΛ.
Ζητούν επίσης να εξηγήσει η κυβέρνηση, πέρα από τις τυμπανοκρουσίες, το πως σκοπεύει να χειριστεί, διασφαλίζοντας τα κυριαρχικά δικαιώματα και τα συμφέροντα της Ελλάδας έναντι της τουρκικής στρατηγικής της “Γαλάζιας Πατρίδας”, το γεγονός της έντονης παρουσίας (επενδύσεις, συμπράξεις, κα) της Meridiam στην τουρκική αγορά και της ταυτόχρονης συμμετοχής της στο μεγάλο έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου.
Ρωτούν την κυβέρνηση να εξηγήσει το πώς η είσοδος της Meridiam στην GSI, “θα άρει τα εμπόδια που θέτει συστηματικά η Τουρκία στην πόντιση του καλωδίου, διεκδικώντας να έχει λόγο για την αδειοδότηση του έργου, καθυστερώντας έτσι σημαντικά την υλοποίησή του, στο πλαίσιο της επιβολής της παράνομης, αναθεωρητικής ατζέντας της “Γαλάζιας πατρίδας” σε βάρος των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας”.
Αναλυτικά η Ερώτηση
Προς υπουργούς : Εξωτερικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας
Θέμα : Ο ρόλος της γαλλικής εταιρίας Meridiam στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, ειδικά και στην πολιτική της Ελλάδας έναντι της Τουρκίας, γενικότερα.
Με τυμπανοκρουσίες ανακοίνωσε η κυβέρνηση, στις 5 Αυγούστου 26, την υπογραφή της συμφωνίας για την είσοδο του γαλλικού ομίλου Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου (66% σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες με τον ΑΔΜΗΕ να παραμένει στρατηγικός μέτοχος) στην εταιρία ειδικού σκοπού, Great Sea Interconnector (GSI), που έχει αναλάβει την υλοποίηση του μεγάλου έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου. Πρόκειται για περίπου 1.200 χιλιόμετρα υποθαλάσσιου καλωδίου υψηλής τάσης συνεχούς παροχής ηλεκτρικής ενέργειας, HVDC 525 kV, προϋπολογισμού 1.9 δις ευρώ, με τη συμμετοχή (657 εκ.) της ΕΕ. Παράλληλα υπογράφηκε και τριμερής συμφωνία μεταξύ ΑΔΜΗΕ – GSI – Nexans για την επανεκκίνηση των υποθαλάσσιων ερευνών, που είχαν παγώσει μετά τις τουρκικές επιθετικές παρεμβάσεις νοτίως της Κάσου. Η εξέλιξη παρουσιάστηκε από κυβερνητικής πλευράς ως αποφασιστική ώθηση στο μεγάλο έργο που καρκινοβατεί κυρίως λόγω των αντιδράσεων της Τουρκίας και ως «ισχυρή ψήφος εμπιστοσύνης στον ενεργειακό τομέα της Ελλάδας», «στρατηγικό ευρωπαϊκό έργο κοινού ενδιαφέροντος», «τέλος στην ενεργειακή απομόνωση της Κύπρου», κα..
Ωστόσο η παρουσία της γαλλικής εταιρίας, που έχει εμπειρία σε μεγάλες διασυνοριακές διασυνδέσεις, όπως η NeuConnect (Ην. Βασίλειο – Γερμανία), προκαλεί εύλογες ανησυχίες και ερωτήματα καθώς διατηρεί στενές σχέσεις με την Άγκυρα και τον Τούρκο πρόεδρο. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες (σχετικό άρθρο της εφημερίδας “Δημοκρατία” στις 9 Αυγούστου 26), “από τα μέσα της δεκαετίας του 2010 η εταιρία έχει επενδύσει στην Τουρκία σε πολλαπλά μεγάλα νοσοκομειακά συγκροτήματα δομικά έργα υποδομής και μικρότερα κατασκευαστικά projects”. Επίσης τονίζεται ότι η γαλλική εταιρία “που αναλαμβάνει πλειοψηφικό ρόλο σε ένα έργο που η Τουρκία βλέπει με καχυποψία ή εχθρότητα διατηρεί παράλληλα βαθιές, κερδοφόρες και μακροχρόνιες σχέσεις με το ίδιο τουρκικό κράτος”.
“Μόλις λίγες εβδομάδες πριν από την υπογραφή στην Αθήνα (Ιούλιος 2026), η Meridiam εμφανίστηκε ως ενδιαφερόμενη για την ιδιωτικοποίηση των δικαιωμάτων εκμετάλλευσης των δύο εμβληματικών γεφυρών του Βοσπόρου (15 Ιουλίου Μαρτύρων και Φατίχ Σουλτάν Μεχμέτ), σε κοινοπραξία με την τουρκική κατασκευαστική Makyol. Πρόκειται για στρατηγικά έργα που συνδέουν την Ευρώπη με την Ασία και βρίσκονται υπό κρατικό έλεγχο” της Τουρκίας.
Είναι χαρακτηριστικό ότι σε ανακοίνωσή του, στις 6/8/26, το ΑΚΕΛ, αφού παρατήρησε εμφατικά, ότι απαιτείται “ολοκληρωμένη ενημέρωση” για την είσοδο της Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου στην GSI, υπογραμμίζει “η Κύπρος, χωρίς να συμμετέχει στο μετοχικό κεφάλαιο, έχει αναλάβει σημαντικές υποχρεώσεις όπως είναι η καταβολή €125 εκατ. μέχρι το 2029. Δικαιούται, συνεπώς, να γνωρίζει τους όρους που συμφωνήθηκαν μεταξύ ΑΔΜΗΕ και Meridiam και αν αυτοί επηρεάζουν τις δεσμεύσεις της”. Στην ίδια ανακοίνωση το ΑΚΕΛ, υπογραμμίζει τη χρησιμότητα του έργου που αίρει την ενεργειακή απομόνωση της Κυπριακής Δημοκρατίας, ωστόσο, παρατηρεί ότι “αυτό πρέπει να γίνει με όρους προς όφελος της οικονομίας και της κοινωνίας και, την ίδια ώρα, να μην καθιστούν τη χώρα μας όμηρο σε ένα μόνο προμηθευτή”.
Τούτων δοθέντων και με δεδομένη τη στάση της Τουρκίας που κλιμακώνει για μια ακόμη φορά τις προκλήσεις κατά της Ελλάδας, με αποκορύφωμα την επαναφορά, στο πλαίσιο της “Γαλάζιας Πατρίδας”, του ανυπόστατου θεωρήματος περί “γκρίζων ζωνών”, ως αντίδραση στην ανακοίνωση από την ελληνική κυβέρνηση του νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις ΑΠΕ,
Ερωτώνται, κατ’ αρμοδιότητα, οι κκ Υπουργοί:
- Σκοπεύουν να ενημερώσουν αναλυτικά τη Βουλή και να δημοσιοποιήσουν τους όρους που συμφωνήθηκαν μεταξύ ΑΔΜΗΕ και της Meridiam, για την είσοδο της γαλλικής εταιρίας ως πλειοψηφικού μετόχου στην κοινοπραξία GSI, όπως ζητά και το ΑΚΕΛ;
- Πως σκοπεύουν να διαχειριστούν, στο πλαίσιο της διασφάλισης των κυριαρχικών δικαιωμάτων και συμφερόντων της Ελλάδας και με δεδομένη την τουρκική στρατηγική της “Γαλάζιας Πατρίδας”, το γεγονός της έντονης παρουσίας (επενδύσεις, συμπράξεις, κα) της Meridiam στην τουρκική αγορά και της ταυτόχρονης συμμετοχής της στο έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου;
- Με ποιον τρόπο θεωρούν ότι η είσοδος της Meridiam στην GSI, θα άρει τα εμπόδια που θέτει συστηματικά η Τουρκία στην πόντιση του καλωδίου, διεκδικώντας να έχει λόγο για την αδειοδότηση του έργου, καθυστερώντας έτσι σημαντικά την υλοποίησή του, στο πλαίσιο της επιβολής της παράνομης, αναθεωρητικής ατζέντας της “Γαλάζιας πατρίδας” σε βάρος των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας;
- Έχουν σχεδιάσει, σε συνεννόηση και με την Κυπριακή Δημοκρατία, το ενδεχόμενο αποτροπής και με ποια μέσα της προοπτικής σύνδεσης του GSI με την εναλλακτική πρόταση της Τουρκίας για πόντιση υποθαλάσσιου ηλεκτρικού καλωδίου σύνδεσης του ηλεκτρικού δικτύου των Κατεχομένων με την Τουρκία;
Οι ερωτώσες βουλεύτριες και οι ερωτώντες βουλευτές
Δούρου Ειρήνη (Ρένα)
Ακρίτα Έλενα
Ακριώτου Θεοδώρα
Γιαννούλης Χρήστος
Καριπίδης Ιωάννης
Ξανθόπουλος Θεόφιλος
Πολάκης Παύλος
